ไข่ออนเซ็นและอาหารนึ่งด้วยไอร้อนใต้ดินของญี่ปุ่น กินอะไรดีในเมืองน้ำพุร้อน
16 ตุลาคม 2569

ของกินที่ควรลองในเมืองออนเซ็นของญี่ปุ่นมีสามอย่างหลัก คือไข่ที่ต้มในน้ำแร่ อาหารที่นึ่งด้วยไอร้อนจากใต้ดิน และขนมที่ขายกันแทบทุกเมือง ทั้งหมดนี้กินให้อร่อยขึ้นได้ถ้าจับจังหวะให้ถูกกับการลงบ่อ
เหตุผลง่ายๆ คือ การแช่น้ำร้อนตอนท้องอิ่มจัดหรือท้องว่างจัดทำให้ร่างกายไม่สบายทั้งคู่ เมืองออนเซ็นหลายแห่งจึงมีของกินชิ้นเล็กๆ วางขายอยู่ระหว่างทางเดินจากบ่อหนึ่งไปอีกบ่อ ซึ่งเหมาะกับการกินเป็นช่วงๆ มากกว่ามื้อใหญ่มื้อเดียว
ใครยังเลือกเมืองไม่ได้ ภาพรวมของเมืองออนเซ็นชื่อดังทั่วญี่ปุ่น จะช่วยให้เห็นว่าแต่ละที่มีบรรยากาศต่างกันอย่างไร
ก่อนลงบ่อ: ของเบาๆ ที่ไม่ถ่วงท้อง
ไข่ออนเซ็น
ออนเซ็นทามาโกะ คือไข่ที่ต้มในน้ำร้อนที่อุณหภูมิต่ำกว่าน้ำเดือด และใช้เวลานานกว่าการต้มไข่ทั่วไป ผลลัพธ์จะกลับด้านกับไข่ต้มที่คนไทยคุ้น คือไข่ขาวยังนุ่มเหลวเป็นวุ้น ขณะที่ไข่แดงเริ่มเซ็ตตัวและเนื้อเนียน ส่วนใหญ่เสิร์ฟในถ้วยเล็กกับน้ำซุปรสอ่อน
ในบางเมือง ไข่แบบนี้ต้มในบ่อน้ำร้อนจริงๆ ที่ทำไว้สำหรับต้มของ บางที่ต้มในหม้อด้วยวิธีเดียวกัน กินก่อนลงแช่ได้สบาย เพราะเบาท้องและให้พลังพอดี
ขนมมันจูออนเซ็น
มันจูคือขนมแป้งนึ่งไส้ถั่วแดง หลายเมืองมีร้านที่นึ่งด้วยไอน้ำร้อนจากใต้ดิน เดินเลยร้านไปไม่ได้เพราะกลิ่นหอมลอยมาไกล ชิ้นเล็ก กินชิ้นเดียวก็พอให้ท้องไม่ว่างก่อนแช่
ระหว่างพักจากบ่อ: เติมน้ำก่อนเติมอาหาร
ระหว่างแช่ ไม่ควรกินอะไรในบ่อ เพราะเศษอาหารทำให้น้ำสกปรก และหลายที่ห้ามนำอาหารเข้าโซนอาบน้ำ ช่วงพักให้ดื่มน้ำเปล่าหรือเครื่องดื่มที่ไม่มีแอลกอฮอล์ก่อนเป็นอย่างแรก
ถ้าพักจากบ่อสาธารณะแบบเซนโตหรือโรงอาบน้ำชุมชน หลายแห่งมีมุมนั่งพักที่ขายนมขวดหรือเครื่องดื่มเย็นๆ ความต่างของบรรยากาศแบบนี้อ่านได้ในเรื่องเซนโตกับออนเซ็นต่างกันตรงไหน
หลังขึ้นจากบ่อ: มื้อที่ปรุงด้วยไอร้อนใต้ดิน
จิโกกุมูชิที่เบปปุ
เบปปุในจังหวัดโออิตะ เป็นเมืองที่ไอน้ำพวยพุ่งขึ้นจากพื้นทั่วเมือง คนท้องถิ่นใช้ไอร้อนนี้นึ่งอาหารมานาน เรียกว่าจิโกกุมูชิ ซึ่งแปลตรงตัวได้ว่า “นึ่งแบบนรก” ตามชื่อบ่อร้อนจัดที่เรียกว่าจิโกกุ
ของที่นึ่งมีตั้งแต่ผัก มันเทศ ข้าวโพด ไปจนถึงอาหารทะเลและไข่ บางแห่งให้ลูกค้าเลือกวัตถุดิบแล้วนำไปวางในหม้อนึ่งด้วยตัวเองตามคำแนะนำของพนักงาน รสชาติออกมาเรียบง่าย เพราะไอร้อนไม่ได้เติมอะไรนอกจากความร้อน ทำให้ได้กินรสของวัตถุดิบจริงๆ
ตอนนึ่งเอง ระวังไอน้ำที่ร้อนจัดเวลาเปิดฝา ใช้ถุงมือหรืออุปกรณ์ที่ร้านเตรียมไว้ และทำตามขั้นตอนที่ป้ายหรือพนักงานบอก
ไข่ดำที่โอวาคุดานิ
โอวาคุดานิในฮาโกเนะเป็นหุบเขาที่มีควันกำมะถันลอยขึ้นจากพื้น ไข่ที่ต้มในบ่อที่นี่มีเปลือกสีดำ เพราะแร่ในน้ำเกาะที่ผิวเปลือกระหว่างต้ม ข้างในเป็นไข่ต้มธรรมดา มีเรื่องเล่าท้องถิ่นว่ากินแล้วอายุยืน ซึ่งเป็นความเชื่อที่เล่าต่อกันเพื่อความสนุก ไม่ใช่ข้อเท็จจริงทางการแพทย์
พื้นที่นี้มีก๊าซภูเขาไฟ บางช่วงอาจจำกัดการเข้าถึงเพื่อความปลอดภัย ควรเช็กประกาศล่าสุดก่อนขึ้นไป คนที่มีโรคหอบหืดหรือปัญหาทางเดินหายใจควรระวังเป็นพิเศษ
มื้อเย็นในเรียวกัง
ถ้าพักค้างคืน มื้อใหญ่ของวันมักเป็นไคเซกิในเรียวกัง ซึ่งมีจังหวะของมันเองว่าควรแช่ก่อนหรือหลังอาหาร ดูรายละเอียดในวิธีวางจังหวะมื้อไคเซกิกับการลงบ่อ
ขากลับ: ของติดมือและนิสัยที่ติดตัว
การเดินหาของกินในเมืองออนเซ็นสอนเรื่องเดียวกับการตามหาร้านอาหารพื้นถิ่นระหว่างเส้นทางเที่ยวในเมืองไทย คือของที่อร่อยที่สุดมักเป็นของที่คนในพื้นที่กินกันเป็นปกติ ไม่ใช่ร้านที่ป้ายใหญ่ที่สุด ถามคนที่พักหรือคนขายของว่าเขากินอะไร แล้วลองตามนั้น
ไข่และของนึ่งไม่เหมาะเป็นของฝากที่ต้องเดินทางไกล เพราะเสียง่าย ถ้าอยากซื้อกลับ ให้ดูวันหมดอายุบนกล่อง และเช็กกฎการนำอาหารเข้าประเทศก่อนแพ็กกระเป๋า
ก่อนออกเดินทาง จำไว้สามข้อนี้
- กินของชิ้นเล็กก่อนแช่ เช่น ไข่ออนเซ็นหรือมันจู อย่าลงบ่อตอนท้องว่างหรืออิ่มจัด
- ระหว่างพักจากบ่อ ดื่มน้ำก่อนกิน และไม่นำอาหารเข้าไปในโซนอาบน้ำ
- มื้อนึ่งด้วยไอร้อนอย่างจิโกกุมูชิเก็บไว้หลังแช่ และเช็กประกาศพื้นที่ภูเขาไฟก่อนไปเสมอ